0977 886 252

Nứt kẽ hậu môn: dấu hiệu, nguyên nhân và hướng điều trị

Nứt kẽ hậu môn gây đau rát dữ dội mỗi lần đi ngoài, dễ bị nhầm với bệnh trĩ. Phần lớn trường hợp mới mắc lành tốt với điều trị nội khoa; nứt kẽ mạn tính có thể cần thuốc giãn cơ thắt hoặc phẫu thuật.

Nứt kẽ hậu môn là gì?

Nứt kẽ hậu môn là một vết rách nhỏ ở lớp niêm mạc lót ống hậu môn, thường nằm ở đường giữa phía sau, đôi khi ở phía trước. Bệnh gặp ở mọi lứa tuổi, kể cả người trẻ và trẻ nhỏ.

Nứt kẽ cấp tính

Vết rách mới, bờ mỏng, thường dưới 6–8 tuần. Phần lớn lành được với điều trị nội khoa.

Nứt kẽ mạn tính

Kéo dài trên 8 tuần, bờ dày, có thể kèm mẩu da thừa ở rìa hậu môn hoặc nhú phì đại bên trong. Khó tự lành hơn.

Dấu hiệu nhận biết

  • Đau rát dữ dội khi đi ngoài, có thể kéo dài từ vài phút đến vài giờ sau đó.
  • Ít máu đỏ tươi dính giấy vệ sinh hoặc mặt phân.
  • Sợ đi ngoài vì đau, dẫn đến nhịn đại tiện, phân càng cứng hơn.
  • Có thể sờ thấy một mẩu da thừa nhỏ ở rìa hậu môn.

Đau nhiều khi đi ngoài là điểm khác biệt quan trọng với bệnh trĩ nội, vốn thường chảy máu nhưng không đau.

Nguyên nhân

Vết nứt thường khởi đầu khi đi ngoài phân cứng, to, hoặc tiêu chảy nhiều lần. Ở nhiều người, cơ thắt trong của hậu môn co thắt mạnh hơn bình thường, làm giảm lượng máu nuôi vùng niêm mạc bị rách, khiến vết nứt chậm lành và tạo thành vòng xoắn: đau, co thắt, khó lành, lại đau.

Vết nứt ở vị trí bất thường (hai bên), nhiều vết nứt, hoặc không lành dù điều trị đúng cần được kiểm tra thêm các nguyên nhân khác như bệnh Crohn, nhiễm trùng đặc hiệu hoặc tổn thương khác.

Hướng điều trị

Điều trị nội khoa
Là bước đầu cho hầu hết người bệnh: tăng chất xơ, uống đủ nước, thuốc làm mềm phân, ngâm hậu môn nước ấm, thuốc giảm đau. Phần lớn nứt kẽ cấp tính lành sau vài tuần.
Thuốc làm giãn cơ thắt
Thuốc bôi tại chỗ theo đơn giúp giảm co thắt, tăng máu nuôi và giúp vết nứt lành. Một số trường hợp có thể dùng tiêm botulinum toxin.
Phẫu thuật
Dành cho nứt kẽ mạn tính không đáp ứng với điều trị nội khoa. Phẫu thuật cắt một phần cơ thắt trong (cắt cơ thắt trong bên) giúp giảm co thắt; tỷ lệ lành cao nhưng có nguy cơ nhỏ ảnh hưởng đến khả năng kiểm soát hơi hoặc phân lỏng, nên cần được bác sĩ cân nhắc và trao đổi kỹ.

Khi nào cần khám?

  • Đau khi đi ngoài kéo dài trên 1–2 tuần dù đã ăn uống điều độ.
  • Chảy máu nhiều, máu lẫn trong phân hoặc phân đen.
  • Sưng, chảy mủ cạnh hậu môn, sốt.
  • Nứt kẽ tái đi tái lại nhiều lần.

Câu hỏi thường gặp

Nứt kẽ hậu môn có tự lành không?

Nứt kẽ cấp tính thường lành khi phân mềm trở lại và được chăm sóc đúng. Nứt kẽ mạn tính ít khi tự lành và thường cần thuốc giãn cơ thắt hoặc phẫu thuật.

Nứt kẽ hậu môn có nguy hiểm không?

Bệnh không đe dọa tính mạng nhưng gây đau nhiều, ảnh hưởng sinh hoạt. Cần khám để chẩn đoán chính xác và loại trừ các bệnh lý khác có triệu chứng tương tự.

Phẫu thuật nứt kẽ có ảnh hưởng tự chủ không?

Nguy cơ thấp nhưng có. Vì vậy phẫu thuật chỉ được đặt ra khi điều trị nội khoa không hiệu quả, và mức độ can thiệp được tính toán cho từng người bệnh.

Video bác sĩ giải thích

Cần tư vấn về nứt kẽ hậu môn?

Nhắn Zalo hoặc gọi điện để được tư vấn và hẹn lịch thăm khám. Mọi trao đổi đều được giữ kín.

Xem thêm video

Bác sĩ giải thích các bệnh lý hậu môn – trực tràng trên kênh YouTube và Facebook.

Tài liệu tham khảo: Stewart DB Sr, et al. Clinical Practice Guideline for the Management of Anal Fissures. Dis Colon Rectum. 2017;60(1):7–14.

Nội dung mang tính chất tham khảo, không thay thế cho việc thăm khám trực tiếp.

Nhắn Zalo Gọi ngay