Phần lớn trĩ không cần mổ ngay, nhất là trĩ mới, nhẹ. Bác sĩ thường cân nhắc mổ khi trĩ sa nhiều, phải dùng tay đẩy vào, chảy máu kéo dài hoặc đã điều trị bảo tồn mà vẫn ảnh hưởng sinh hoạt. Việc có mổ hay không và mổ cách nào tuỳ từng người, sau khi bác sĩ khám.
Nhắn Zalo 0977 886 252 để bác sĩ tư vấnNhận biết: trĩ có những dấu hiệu nào, mức độ ra sao?
Trĩ là các búi mạch máu ở hậu môn bị giãn và sa xuống. Nhiều người bị trĩ mà không biết, vì giai đoạn đầu thường chỉ thoảng qua vài dấu hiệu nhẹ.
Những dấu hiệu hay gặp:
- Đi cầu ra máu đỏ tươi, thường không đau
- Cảm giác ngứa, nặng tức, ẩm ướt quanh hậu môn
- Có búi sa ra ngoài khi rặn đi cầu
- Búi trĩ sa ra cả khi đi lại, ngồi lâu, phải dùng tay đẩy vào
- Cục nhỏ cạnh hậu môn, đôi khi sưng đau
Bác sĩ thường chia trĩ nội thành bốn độ. Độ 1–2: búi trĩ chưa sa hoặc tự co lại. Độ 3: búi sa ra và phải dùng tay đẩy vào. Độ 4: búi sa thường xuyên, không đẩy vào được. Trĩ ngoại là búi nằm ngoài, dưới da hậu môn, thường gây vướng, ngứa hoặc đau khi sưng.
Hiểu đúng: có phải bị trĩ là phải mổ?
Không. Theo các hướng dẫn hiện hành (ASCRS, ESCP), điều trị trĩ đi từng bước: chỉnh lại thói quen đi cầu và chế độ ăn, dùng thuốc, rồi các thủ thuật nhỏ khi cần. Phẫu thuật dành cho một nhóm người nhất định, không phải trường hợp trĩ nào cũng cần đến.
Bác sĩ thường cân nhắc phẫu thuật khi:
- Trĩ độ 3, độ 4 hoặc trĩ sa nhiều, phải đẩy vào thường xuyên
- Chảy máu kéo dài, tái đi tái lại dù đã điều trị bảo tồn
- Đã làm thủ thuật (như tiêm xơ) mà triệu chứng vẫn quay lại
- Trĩ ngoại to, vướng, khó vệ sinh, ảnh hưởng sinh hoạt hằng ngày
- Trĩ huyết khối đau nhiều, hoặc trĩ nội và ngoại cùng phát triển nặng
Trĩ ngoại nhỏ, ít triệu chứng, không chảy máu, không vướng thường chưa cần cắt. Việc cắt hay không tuỳ cảm giác khó chịu thực tế và đánh giá của bác sĩ.
Ngại đi khám là điều dễ hiểu, nhưng để lâu búi trĩ có thể to và sa nhiều hơn. Máu đi cầu cũng không phải lúc nào cũng do trĩ, nên cần bác sĩ khám để phân biệt với các bệnh khác ở trực tràng và đại tràng.
Hành động: bác sĩ và người bệnh làm gì?
Bác sĩ sẽ:
- Hỏi bệnh và khám hậu môn để xác định loại trĩ, mức độ
- Khi cần, kiểm tra thêm trực tràng, đại tràng để loại trừ nguyên nhân khác gây chảy máu
- Chọn bước điều trị phù hợp: bảo tồn, thủ thuật nhỏ hoặc phẫu thuật
- Giải thích rõ ưu, nhược điểm, nguy cơ của phương pháp được đề nghị
Có nhiều kỹ thuật mổ trĩ: cắt trĩ kinh điển (Milligan–Morgan), cắt trĩ bằng máy khâu (PPH), khâu treo trĩ có hướng dẫn siêu âm (THD), cắt trĩ bằng năng lượng mổ hiện đại, hoặc cắt chọn lọc búi trĩ. Mỗi phương pháp có ưu, nhược điểm riêng; phương pháp ít xâm lấn thường ít đau hơn nhưng có thể phải mổ lại, còn phương pháp kinh điển vẫn là lựa chọn phù hợp với trĩ nặng. Không phương pháp nào phù hợp cho tất cả mọi người.
Trước và sau mổ, anh/chị nên:
- Ăn đủ chất xơ, uống đủ nước để phân mềm
- Không rặn lâu, không ngồi lâu trong nhà vệ sinh
- Ngâm hậu môn nước ấm vài lần mỗi ngày nếu bác sĩ dặn
- Dùng thuốc, ăn uống, vận động đúng chỉ dẫn
- Tái khám đúng hẹn để bác sĩ theo dõi vết mổ
Sau mổ trĩ, một số người vẫn có thể bị lại búi trĩ về sau, nhất là khi vẫn táo bón, rặn nhiều. Giữ thói quen đi cầu tốt rất quan trọng.
Trĩ sa nhiều, phải dùng tay đẩy vào mới chui lên?
Anh/chị gửi mô tả triệu chứng (búi sa thế nào, chảy máu từ bao lâu), kết quả nội soi hoặc giấy ra viện cũ qua Zalo 0977 886 252 để bác sĩ xem trước và hẹn khám phù hợp.
Gửi qua ZaloYên tâm: khi nào nên đi khám, khi nào cần đi ngay?
Nên đi khám sớm khi:
- Đi cầu ra máu lặp lại nhiều lần
- Búi trĩ sa ra, phải đẩy vào thường xuyên
- Đã dùng thuốc, chỉnh ăn uống mà triệu chứng không đỡ
- Thay đổi thói quen đi cầu kéo dài, phân nhỏ, có nhầy
- Cục cạnh hậu môn to dần, vướng, khó chịu
Cần đi khám NGAY khi:
- Chảy máu nhiều, kèm chóng mặt, mệt lả
- Búi trĩ sa ra bị kẹt, sưng đau dữ dội, không đẩy vào được
- Đau nhiều quanh hậu môn kèm sốt
- Khó tiểu tiện kèm đau hậu môn
Khám và trao đổi diễn ra riêng tư, thông tin của anh/chị được giữ kín. Chỉ cần mô tả thẳng triệu chứng, bác sĩ sẽ nhẹ nhàng hỏi và khám.
Video: Trĩ sa ra ngoài cả khi đi lại, phải đẩy vào là sao?
Hỏi nhanh
Trĩ độ mấy thì phải mổ?
Thường cân nhắc mổ khi trĩ độ 3, độ 4 hoặc trĩ không đáp ứng điều trị bảo tồn. Tuy vậy còn tuỳ triệu chứng và đánh giá của bác sĩ.
Trĩ ngoại có nên cắt không?
Trĩ ngoại nhỏ, ít triệu chứng thường chưa cần cắt. Trĩ ngoại to, vướng, đau hoặc khó vệ sinh có thể cân nhắc cắt.
Mổ trĩ có bị lại không?
Có thể, nhất là khi vẫn táo bón hoặc rặn nhiều. Giữ thói quen đi cầu tốt giúp hạn chế nguy cơ.
Chảy máu khi đi cầu có phải chắc chắn là trĩ?
Không. Một số bệnh khác ở trực tràng, đại tràng cũng gây chảy máu, nên cần được bác sĩ khám để phân biệt.
Sau mổ trĩ cần làm gì để vết mổ mau lành?
Giữ phân mềm, ngâm nước ấm, vệ sinh sạch, dùng thuốc đúng chỉ dẫn và tái khám đúng hẹn.
ThS. BSCKII Phạm Phúc Khánh
Hơn 15 năm kinh nghiệm, công tác tại BV Hữu nghị Việt Đức từ năm 2009. Hiện là bác sĩ Trung tâm Phẫu thuật Tiêu hoá và Bệnh lý Sàn chậu. Nghiên cứu sinh tại Đại học Y Hà Nội với đề tài kỹ thuật TROPIS điều trị rò hậu môn phức tạp.
Duyệt chuyên môn: 19/10/2026
Tài liệu tham khảo
- Davis BR, et al. The American Society of Colon and Rectal Surgeons Clinical Practice Guidelines for the Management of Hemorrhoids. Dis Colon Rectum. 2018;61(3):284-292. PubMed 29420423 · doi:10.1097/DCR.0000000000001030
- van Tol RR, et al. European Society of ColoProctology: guideline for haemorrhoidal disease. Colorectal Dis. 2020;22(6):650-662. PubMed 32067353 · doi:10.1111/codi.14975
Đọc thêm
Tổng quan về trĩ: dấu hiệu, nguyên nhân và hướng điều trị. Các câu hỏi khác: mục Hỏi đáp.
Nội dung mang tính chất tham khảo, không thay thế cho việc thăm khám trực tiếp.
